ความหมายของวิทยาศาสตร์

วิทยาศาสตร์(science) หมายถึง ความรู้เกี่ยวกับสิ่งต่างๆ ในธรรมชาติ และกระบวนการค้นคว้าหาความรู้ที่มีขั้นตอนมีระเบียบแบบแผน

ความหมายของคำว่า วิทยาศาสตร์ จะมี 2 ส่วน

               1. วิทยาศาสตร์ หมายถึง ความรู้เกี่ยวกับสิ่งต่าง ๆ ในธรรมชาติ ซึ่งเกิดขึ้นจากการที่มนุษย์พยายามหาคำตอบเกี่ยวกับคำถามจากสิ่งแวดล้อม ตัวอย่างเช่น                                 สิ่งต่างๆ เกิดขึ้นได้อย่างไร
                                สิ่งต่างๆ มีความสัมพันธ์กันหรือไม่ อย่างไร
                                สิ่งต่างๆ ที่ดำเนินอยู่ในปัจจุบันจะเป็นอย่างไรในอนาคต

                สิ่งเหล่านี้สามารถนำไปสู่ข้อสรุปเป็นข้อเท็จจริง ความคิดรวบยอด ทฤษฎี หลักการ และกฎต่างๆ ทางด้านวิทยาศาสตร์ได้ 

                2. วิทยาศาสตร์ หมายถึง กระบวนการค้นหาความรู้อย่างเป็นระบบและมีขั้นตอนที่สามารถตรวจสอบได้ จึงทำให้ได้ความรู้ที่มีขั้นตอน ระเบียบกฎเกณฑ์และสามารถตรวจสอบได้  

องค์ประกอบของการศึกษาทางวิทยาศาสตร์               

               1. กระบวนการ (process) หมายถึง การกระทำของคนซึ่งอาศัยวิธีการทางวิทยาศาสตร์คือ การสังเกต การกำหนดปัญหา และการตรวจสอบสมมุติฐาน

                2. ความรู้ (knowledge) ได้แก้ผลจากการกระทำของคน ซึ่งประกอบด้วย ข้อมูล ข้อเท็จจริง ทฤษฎี และกฎ

กระบวนการหาความรู้ของนักวิทยาศาสตร์                ประกอบด้วย 3 ส่วนใหญ่ๆ คือ
                1. "ระเบียบวิธีการทางวิทยาศาสตร์ หรือวิธีการทางวิทยาศาสตร์ (Scientific method)" หมายถึงวิธีการทำงานอย่างมีระบบ ซึ่งเริ่มจาก
                 1.1 การสังเกต (ทำให้เกิดความสงสัยและเป็นปัญหาเกิดขึ้น)
                 1.2 กำหนดปัญหาให้ชัดเจน

 1.3 ตั้งสมมุติฐานเป็นการคาดคะเนคำตอบของปัญหาอย่างมีเหตุผล
                 1.4 ออกแบบการทดลองและทำการทดลองตามสมมุติฐานที่ตั้งไว้
                 1.5 สรุปผลการทดลองหลังจากการวิเคราะห์หาความสัมพันธ์ของผลการทดลองที่ได้อย่างมีเหตุผล

จะเห็นว่าวิธีการทางวิทยาศาสตร์มี 5 ขั้นตอนนะจ้ะ
สังเกต-- ระบุปัญหา---ตั้งสมมุติฐาน---ทดลอง--สรุปผล—

2. "ทักษะกระบวนการทางวิทยาศาสตร์" หมายถึงความชำนาญและประสบการณ์ในการใช้ความคิดเพื่อแก้ปัญหา ทักษะที่จะนำไปสู่การแก้ปัญหาและสรุปเป็นความรู้ทางวิทยาศาสตร์
                ประกอบด้วยทักษะพื้นฐานที่สำคัญดังนี้
                1.ทักษะการสังเกต
                2.ทักษะการวัด
                3.ทักษะการคำนวณ
                4.ทักษะการจำแนกและจัดหมวดหมู่
                5.ทักษะการหาความสัมพันธ์
                6.ทักษะการลงความเห็นจากข้อมูล
                7.ทักษะการจัดทำและสื่อความหมายข้อมูล
                8.ทักษะการทำนาย
                9.ทักษะการตั้งสมมุติฐาน(ต้องตั้งเก่งด้วย)
                10.ทักษะการกำหนดและควบคุมตัวแปร (เพื่อให้ผลทดลองออกมาน่าเชื่อถือ)
                11.ทักษะการกำหนดเชิงปฏิบัติการ (คือการกำหนดขั้นตอนวิธีการทดลอง)
                12.ทักษะการทดลอง (ใช้อุปกรณ์เป็นเปล่า..แถวนั้น)
                13.ทักษะการตีความหมายข้อมูลและลงข้อสรุป(ต้องดูผลการทดลองแล้วแปลความหมายเป็นด้วย ไม่ใช่เอาไปใบ้หวย อิอิ)

                3. "เจตคติทางวิทยาศาสตร์" หมายถึงคุณลักษณะของบุคคลที่มีแนวโน้มที่จะแสดงพฤติกรรมของตนออกมา ซึ่งจะมีผลต่อความสำเร็จของงานทางวิทยาศาสตร์เป็นอย่างมากเลย พูดง่ายๆ คือนิสัยส่วนตัวของคนนั่น ซึ่งลักษณะที่สำคัญได้แก่

                - การเป็นคนช่างสังเกต(สำคัญมากข้อนี้หมายถึงการใช้ประสาทสัมผัสทั้ง 5 คือ ตา หู จมูก ลิ้น และกาย อย่างใดอย่างหนึ่งหรือทั้งหมด ในการพิจารณาสิ่งต่างๆ อย่างละเอียด แต่ต้องระวังความปลอดภัยด้วย)
                เป็นคนช่างสงสัย
                เป็นคนมีเหตุผล

                - เป็นคนมีความพยายามและอดทน (ลองไปอ่านประวัตินักวิทยาศาสตร์ดูในห้องความรู้จะเห็นว่าพวกเขาต้องพยายามกันมากกว่าจะค้นพบ) เป็นคนที่มีความพยายามและริเริ่ม เป็นคนทำงานอย่างมีระเบียบระบบเป็นขั้นตอนตามระเบียบวิธีการทางวิทยาศาสตร์

ขอขอบคุณ ข้อมูลที่มีประโยชน์จาก เว็บไซต์: กิตติยาดอทคอม
เพื่อร่วมกันสร้างสังคมแห่งการเรียนรู้บนโลกอินเตอร์เน็ต

ผู้มีบทความทางด้านวิทยาศาสตร์น่ารู้
สามารถส่งผลงานของท่านมาได้ที่ arunee@teeneemedia.com